Իրավապաշտպան Ռոբերթսոնը մրցանակ կստանա՝ Հայոց ցեղասպանության ճանաչման գործում ավանդի համար

Իրավապաշտպան  Ռոբերթսոնը մրցանակ կստանա՝ Հայոց ցեղասպանության ճանաչման գործում ավանդի համար

PanARMENIAN.Net - Անվանի իրավապաշտպան, փաստաբան Ջեֆրի Ռոբերթսոնը կարժանանա «Արդարության պաշտպաններ» մրցանակին՝ Հայոց ցեղասպանության ճանաչման գործում ունեցած ավանդի համար։

Մրցանակը կտրվի հոկտեմբերի 25-ին Հայ դատի ԱՄՆ հանձնախմբի Արևմտյան շրջանի գրասենյակի կազմակերպած ամենամյա գալա ընդունելության ժամանակ։

Իրավապաշտպանը կմասնակցի նաև «Ճանապարհ դեպի հատուցում» թեմայով քննարկմանը, Asbarez.comհղումով գրում է Tert.am-ը:

Ռոբերթսոնի հետ համաժողովին ներկա կլինի միջազգային իրավունքի մասնագետ Գառնիկ Քրքոնյանը, ով իրավապաշտպանի հետ կքննարկի Հայոց ցեղասպանության հարցը միջազգային իրավական ոլորտում, ինչպես նաև Հայկական հարցի լուծման իրավական ուղիները Ցեղասպանության հարյուրամյա տարելիցին հաջորդող շրջանում:

2015-ի հունվարին Ռոբերթսոնը և Ամալ Քլունին ներկայացրել են Հայաստանը Մարդու իրավունքների եվրոպական դատարանում՝ «Փերինչեքն ընդդեմ Շվեյցարիայի» գործում:

Ռոբերթսոնը միջազգային իրավունքի հանրահայտ մասնագետ է, իրավապաշտպան, «Անհարմար Ցեղասպանություն. ո՞վ է այսօր հիշում հայերին» գրքի հեղինակը: «Հայերը Արևելյան Թուրքիայի իրենց պատմական հողերն են հետ ուզում, ինչը շատ է (թերևս ես կառաջարկեի վեհաշուք Արարատ լեռը վերադարձնել՝ որպես հաշտության նշան), բայց ավելի շատ նրանք ուզում են այն, ինչը պե՛տք է ունենան՝ Թուրքիայի, ինչպես նաև Բրիտանիայի ճանաչումն առ այն, որ 1915 թվականին կատարվածը ոչ թե ողբերգություն է, այլ հանցագործություն: Հանցագործություն մարդկության հանդեպ, ինչպես Բրիտանիան անվանել է 1915 թվականին և պիտի անվանի 2015-ին»,-գրել էր նա տարեսկզբին The Guardian-ում տպագրված հոդվածում:

«Փերինչեքն ընդդեմ Շվեյցարիայի գործով» լսումների ժամանակ դատավարության իրավաբան Ջեֆրի Ռոբերթսոնը Թալեաթ Փաշային անվանել է թուրքական Հիտլեր: Նա հայտարարել է՝ ժամանակակից աշխարհը պետք է ապրի ազատ, առանց խտրականության և ատելության:

Հայոց ցեղասպանություն

Հայոց ցեղասպանությունը, որն իրագործվել է Օսմանյան կայսրությունում 1915-1923թթ., XX դարի առաջին ցեղասպանությունն էր, որի նախաձեռնողները երիտթուրքերն էին: Ցեղասպանության ժամանակ ոչնչացվեց վեց հայկական վիլայեթների բնակչությունը` մոտ 1,5 մլն հայ: Եվս կես միլիոնը սփռվեց աշխարհով մեկ` սկիզբ դնելով հայկական Սփյուռքին:

Դեռևս Ցեղասպանության իրագործման տարիներին` 1915-23թթ. տերությունները ընդունեցին հայերի կոտորածը դատապարտող բանաձևեր: ԱՄՆ-ն երեք անգամ (1916, 1919, 1920) նմանատիպ բանաձևեր է ընդունել, սակայն դա չկասեցրեց Օսմանյան կայսրության գործողությունները: 1915թ. Ֆրանսիան, Մեծ Բրիտանիան և Ռուսաստանը հանդես եկան համատեղ հռչակագրով` դատապարտելով հայերի բնաջնջումը:

Աշխարհի շատ երկրներ և ազդեցիկ միջազգային կազմակերպություններ ճանաչել և դատապարտել են Հայոց ցեղասպանությունը: Պաշտոնապես առաջինը Հայոց ցեղասպանությունն ընդունել և դատապարտել է Ուրուգվայը 1965թ-ին: Հայոց ցեղասպանությունը ճանաչել են նաև Եվրոպայի Խորհուրդը, Եվրախորհրդարանը, ՄԱԿ-ի խտրականության կասեցման և փոքրամասնությունների պաշտպանության կանխարգելման ենթահանձնաժողովը, ՄԱԿ-ի ռազմական հանցագործությունների գծով հանձնաժողովը, Եկեղեցիների համաշխարհային խորհուրդը: Հայերի ոչնչացումը պաշտոնապես ցեղասպանություն են ճանաչել Ֆրանսիան, Ավստրիան, Իտալիան, Գերմանիան, Բելգիան, Լյուքսեմբուրգը, Շվեդիան, Նիդերլանդները, Շվեյցարիան, Ռուսաստանը, Լեհաստանը, Լիտվան, Հունաստանը, Սլովակիան, Կիպրոսի Հանրապետությունը, Լիբանանը, Ուրուգվայը, Արգենտինան, Վենեսուելան, Չիլին, Բոլիվիան, Կանադան, Վատիկանը, Բրազիլիան, Լյուքսեմբուրգը, Գերմանիան, Պարագվայը, Սիրիան և ԱՄՆ-ի 45 նահանգ:

Բելգիայում և Շվեդիայում Հայոց ցեղասպանության ժխտման համար քրեական պատասխանատվություն է սահմանված (45 հազար եվրո տուգանքից մինչև 1 տարվա ազատազրկում): 2006թ. հոկտեմբերի 12-ին Ֆրանսիայի խորհրդարանն օրինագիծ ընդունեց, որի համաձայն Հայոց ցեղասպանության ժխտումը կքրեականացվի, ինչպես Հոլոքոսթը:

Ժամանակակից Թուրքիան ժխտում է Հայոց ցեղասպանության պատմական փաստը և վարում է այդ փաստի ժխտման ներքին և արտաքին քաղաքականություն: Թուրքական պետության գործողությունները ներկայացվում են որպես «բռնագաղթ»` հայերի անվտանգությունն ապահովելու նպատակով: Հայոց ցեղասպանության ճանաչման անհրաժեշտության մասին խոսում են միայն առանձին թուրք մտավորականներ, որոնց թվում են պատմաբան Թաներ Աքչամն ու Նոբելյան մրցանակի դափնեկիր Օրհան Փամուկը:

 Ուշագրավ
Ընդգծվել է ուժի կիրառման անընդունելիությունը և կոչ է արվել ձեռնպահ մնալ ռազմատենչ հռետորաբանությունից
«Մեզ ասում էին, թե մեր խոսքերը չափազանց կտրուկ են, որ դա չի մոտեցնում խաղաղությունը»,–բողոքել է նա
Հաջիզադեն ասել է, թե հայտարարությունը «զարմանք է առաջացնում», և մեղադրանքներ հնչեցրել Հայաստանի հասցեին
---